C# ile Hava Durumu Programı

C# ile örnek programlarımıza devam ediyoruz. Bu kez bir Hava Durumu programı tasarladım. Aslında amacım hava durumu takip programı yapmaktan öte birkaç teknik göstermek. Öncelikle göstermek istediğim şey resimlerin C# ve GDI+ ile nasıl renklendirileceği. Ayrıca Kış Uykusu konusunda çok mail aldım. Bende C# ile kış uykusu denilen şeyin nasıl yapılacağını göstermeye çalıştım. Başlıyoruz...

1. TASARIM

C# ile Hava Durumu Programı Tasarım Aşaması

Son derece çirkin bir ekran görüntüsü değil mi? Tasarım aşamasında seçtiğim renklere takılmayın. Sadece ana form üzerinde çok fazla kontrol vardı ve ayırt etmek güç olduğundan farklı farklı renklerle boyadım. Hepsi bu. Programın çalışma zamanındaki ekran görüntüsü çok şık olacak inanın. Tasarım aşamasında önceki yazılarımda belirttiğim gibi ana formun FormBorderStyle özelliğini None olarak ayarlıyoruz. Form üzerindeki resimler için Picturebox ve yazılar için Label bileşenlerini kullanacağız. Siz, konumlar üzerinde değişikilik yaparak farklı ekran tasarımları elde edebilirsiniz. Denemenizde fayda var. Bu arada tasarım kısmında form üzerindeki birçok kontrol disable durumdadır. Bunun sebebi çalışma sırasındaki sürükleme işleminde kolaylık sağlaması. Sürükleme işlemini ana formun MouseMove olayına bağlamak en kolay yoldu benim için. Gelelim kod kısmına...

2. KOD

Diğer örneklere nazaran biraz daha fazla kod yazdım. Özellikle Renklendirme ve Kış Uykusu için gerekliydi. Ama gözünüz korkmasın oldukça kolaydır. Hava durumu bilgilerini MSN Weather Service' ten alıyoruz. Kaynak kod içinde gerekli URL adresleri mevcut. GetWeatherData() isimli prosedür gerekli internet bağlantısını sağlıyor. Bildiğiniz gibi bu tip bağlantılar için WebClient sınıfınından bir nesne kullanmak en kolay yoldur. Diğer projelerden farklı olarak WebClient ile oluşturduğumuz bağlantıyı asenkron (Async) yapacağız ki bağlantı sırasında diğer ekran işlemleri kesintiye uğramasın. Bağlantıyı sağlayan GetWaetherData() prosedürü aşağıdaki şekildedir. Detaylar kaynak kod içinde mevcut.

private void GetWeatherData()
{
	locationLabel.Text = Properties.Resources.Connecting;

	RepaintLayeredForm();
	UpdateLayeredForm();

	string requestURL = String.Format(dataFormat, locationCode, degreeType, culture);
	WebClient webclient = new WebClient();
	webclient.Encoding = Encoding.UTF8;
	webclient.DownloadStringCompleted += new DownloadStringCompletedEventHandler(OnDownloadStringCompleted);
	webclient.DownloadStringAsync(new Uri(requestURL));
}

Bu yazıda İnternet bağlantısı ve veri çekme işlemlerinden bahsetmeyeceğim. Bizi asıl ilgilendiren konulara giriş yapalım. Yukarıda belirttiğim gibi Renklendirme ve Kış Uykusu temel hedefimiz.

RENKLENDİRME
GDI+ renklendirme işlemi için bir matris kullanır. Bu matris 5x5 şekilinde kare bir matristir. Sadece köşegenleri 1 olan ve diğer elemanları 0 olan bir matristir bu. C# içinde ColorMatrix adıyla tanımlanmıştır. Temel renklendirme matrisi C# için şu şekildedir:

ColorMatrix matrix = new ColorMatrix(new float[][]
{
	new float[]{ 1f, 0f, 0f, 0f, 0f },
	new float[]{ 0f, 1f, 0f, 0f, 0f },
	new float[]{ 0f, 0f, 1f, 0f, 0f },
	new float[]{ 0f, 0f, 0f, 1f, 0f },
	new float[]{ 0f, 0f, 0f, 0f, 1f }
});

Benim geliştirdiğim tüm projelerde bu matris kullanılmıştır. Fakat işin sırrı matriste değil kullandığım resimlerde gizlidir. Resimlerimin tamamı gri tonlarından oluşmuştur. Ancak bu tip bir resimde renklendirme istenilen sonucu verir. Hava durumu projesinde ekrandaki resimleri herhangi bir renge çevirmek istediğinizde matris içindeki ilk üç köşegeni değiştirmek yeterlidir. Kodu şu şekilde yazabiliriz:

matrix.Matrix00 = (float)color.R / (float)255;
matrix.Matrix11 = (float)color.G / (float)255;
matrix.Matrix22 = (float)color.B / (float)255;

Burada dikkat edilirse renk değerleri 255' e bölünmüştür. GDI+ renkler için normalize edilmiş değerler kullanır. Sebebi tamamen bu. Kaynak kod içinde DrawColorizedPicture adında bir prosedür mevcut. Burada PictureBox türünden bir nesne istenilen bir renkte çizilebiliyor.

private void DrawColorizedPicture(PictureBox picture, Color color)
{
	ColorMatrix matrix = new ColorMatrix(new float[][]
	{
		new float[]{ 1f, 0f, 0f, 0f, 0f },
		new float[]{ 0f, 1f, 0f, 0f, 0f },
		new float[]{ 0f, 0f, 1f, 0f, 0f },
		new float[]{ 0f, 0f, 0f, 1f, 0f },
		new float[]{ 0f, 0f, 0f, 0f, 1f }
	});
	matrix.Matrix00 = (float)color.R / (float)255;
	matrix.Matrix11 = (float)color.G / (float)255;
	matrix.Matrix22 = (float)color.B / (float)255;
	using (ImageAttributes attr = new ImageAttributes())
	{
		attr.SetColorMatrix(matrix);
		graphics.DrawImage(picture.Image, picture.Bounds, 0f, 0f, picture.Image.Width, picture.Image.Height, GraphicsUnit.Pixel, attr);
	}
}

KIŞ UYKUSU
Bu ifade tamamen benim uydurduğum bir şeydir. Programlama dünyasında Prevent Dragging (Sürükleme önlemi yada engeli) olarak bilinir. Bir de saydamlık ekledim. Daha şık olur diye düşündüm. Bu işlemi yapmak için penceremize WS_EX_TRANSPARENT özelliği eklememiz gerekiyor. Bu özellik pencerenizin fare ile yapılacak tüm olaylara geçirgen davranmasını sağlar. En basit olarak fare ile pencerenin hiçbir yerine tıklatamazsınız. C# ile bir pencereyi kış uykusu moduna geçirmek ve kış uykusundan çıkmasını sağlamak için şu kodları kullanabiliriz:

private void DoHibernate()
{
	long style = Win32.GetWindowLong(this.Handle, Win32.GWL_EXSTYLE).ToInt32();
	if ((style & Win32.WS_EX_TRANSPARENT) == 0)
	{
		style |= Win32.WS_EX_TRANSPARENT;
		Win32.SetWindowLong(this.Handle, Win32.GWL_EXSTYLE, (IntPtr)style);
		opacity = 0x80;
	}
}

Uyandırma işlemi için gereken kod:

private void DoWakeup()
{
	long style = Win32.GetWindowLong(this.Handle, Win32.GWL_EXSTYLE).ToInt32();
	if ((style & Win32.WS_EX_TRANSPARENT) != 0)
	{
		style &= ~Win32.WS_EX_TRANSPARENT;
		Win32.SetWindowLong(this.Handle, Win32.GWL_EXSTYLE, (IntPtr)style);
		opacity = 0xff;
	}
}

Kış uykusuna geçmiş bir pencereyi uyandırmak için yukarıdaki kodu nasıl kullanacağız? Bu işlem biraz daha kod gerektiriyor: Madem ki fare ile tıklatamıyorum o zaman klavyedeki tuşları takip ederim bende... Basit bir Timer bileşeni ile tuşları takip edebilirim aslında. Benim kullandığım teknik şu: Kış uykusuna geçtikten sonra ekranda farenin koordinatlarına bakıyorum ve klavyeden CTRL tuşuna basılıp basılmadığını kontrol ediyorum. Bu iki durum oluşmuşsa pencerenin uyanmasını istiyorum. Tabi bu işlemleri bir Timer' in OnTick olayı içinde yapmanız gerekiyor. Klavyeden CTRL tuşunu ve ekrandaki farenin pencere üzerinde olup olmadığını şu şekilde kontrol edebiliriz:

private void keyTimer_Tick(object sender, EventArgs e)
{
	Win32.Rect rect = new Win32.Rect();
	Win32.GetWindowRect(this.Handle, ref rect);
	Win32.Point p = new Win32.Point();
	Win32.GetCursorPos(ref p);
	if (Win32.PtInRect(ref rect, p))
	{
		short keyState = Win32.GetKeyState(Win32.VK_CONTROL);
		if ((keyState & 0x8000) != 0)
		{
			hibernate = false;
			SetHibernateState(hibernate);
		}
	}
}

Evet. Kabaca anlatmaya çalıştım. Eğer kaynak kodu indirip incelerseniz çok daha kolay anlayacağınızı umuyorum. C# ile Hava Durumu programının kaynak kodunu aşağıdaki linkten indirebilirsiniz.

havadurumu-csharp-source.rar [1.85 MB]

Son günlerde Hava Cıva!' da IP adresi bölümünde devamlı olarak "0.0.0.0" ifadesi görüntüleniyor. Bu durum bir hata değil aslında. Maalesef freedelphi.org üzerindeki IP sorgulama işlemini durdurmak zorunda kaldım. Son aylarda IP sorgulama 2 Milyon sınırına ulaştı. Yukarıdaki Webalizer' dan aldığım resimde açıkça görünüyor zaten. Son zamanlarda sayfa gelmez oldu. Zaten 100 dolarlık hosting hizmeti alıyorum. Bu zamana kadar iyi idare ettiler bile. Bir çok firma web sitemi durdurmuştu bu yüzden. Bundan böyle Hava Cıva! için IP sorgulama işleminin yapılamayacağını bildirmek isterim. Kusura bakmayın.

Ey DSL!' de IP adresi sorunu çok daha farklı. Ey DSL! projesini geliştiriken IP adresini www.whatismyip.com üzerinden öğreniyordum. Fakat son günlerde IP adresini öğrendiğim URL adresi değişmiş. Eski URL şuydu: http://www.whatismyip.com/automation/n09230945.asp. Yeni adres açılan sayfada yazıyor ve programlarımıza uyarlamamız isteniyor. Ey DSL! de bu durumu düzeltmek için yeni bir yama yazmak gerek. Çok zor değil ama Ey DSL! kullanıcıları için can sıkıcı bir durum. Durmadan yama üstüne yama yayımlanıyor. Yamalı bohçaya döndü diyenlere hak vermemek elde değil açıkçası.
Son gelişmeler bunlar. Hava Cıva! ve Ey DSL! hala canlı projeler. Bir kenara atmış değilim. Haberiniz olsun dedim...

Hava Durumu programlarıma bir yenisi daha eklendi. Hatırlayacağınız gibi bu işe ilk önce Hava Cıva! ile başlamıştım. Yaklaşık 3 yıldır birçok bilgisayar kullanıcısının vazgeçilmez programları arasında yer aldı. Fakat bildiğiniz üzere bazı şehirlerin hava durumu bilgilerini içermiyordu. Yahoo! hava durumu servisi Türkiye' deki illerin tamamını kapsamamaktaydı. Bende bu duruma bir son vermek amacıyla MSN hava durumu servislerinden yararlanmanın yollarını araştırdım ve sonunda istediğim verileri nasıl elde edebileceğimi buldum. Özetle söylemek gerekirse: Artık Türkiye' deki tüm illerin hava durumu bilgilerine ulaşabileceğiz. Hatta bazı ilçelerin bile...

Mini Hava adınını verdiğim bu proje klasik programlardan biraz farklı geliştirildi. Herbir hava durumu penceresi aslında ayrı bir process. Böylelikle bir hava durumu penceresi çalışamaz duruma geldiğinde bile diğer pencereler etkilenmeden çalışmalarına devam edebiliyorlar. Bu projede bazı özel teknikler de geliştirdim. Delphi Widgets adını verdiğim bir framework üzerinde çalışıyor. Ayrıca belirli bir süre kullanıcı programla ilgilenmezse hemen en düşük hafıza moduna geçiyor. Idle (boşta) çalışması sırasında yaklaşık  400K hafıza kullanıyor. İşlemci tüketimi ise bir o kadar düşük. Daha ne isteyelim...

AÇIKLAMALAR

Program oldukça basit bir arayüze sahip. Özellikle Microsoft Vista üzerinde Kenar Çubuğu ile birlikte gelen Araçları kullandıysanız hiç yabancılık çekmeyeceksiniz. Mini Hava ilk çalıştığında varsayılan il olarak İstanbul' un hava durumunu görüntülemektedir. Bulunduğunuz ili değiştirmek oldukça basit. Aşağıdaki açıklamaları takip etmeniz yeterli:

HAVA DUMUNU PENCERESİNİ BULUNDUĞUMUZ İLE GÖRE AYARLAMAK:

• Yukarıdaki resimden anlaşılacağı gibi Mini Hava penceresinde Seçenekler düğmesine tıklatın.

• Daha sonra Seçenekler iletişim kutusunda şu adımları takip edin.
• 1. Şehir Adı bölümüne bulunduğunuz şehrin adını girin: Örneğin Kars.
  2. Bul düğmesine basınız. Arama sonuçları bölümünde bulunan sonuçların listelenmesini bekleyiniz.
  3. Aradığınız şehir adına uyan satırı seçiniz. İlk satır otomatik olarak seçilir.
  4. Son olarak kaydet düğmesine basınız.

  Hepsi bu kadar...

YENİ BİR HAVA DURUMU PENCERESİ EKLEMEK:

Eğer aynı anda başka bir ilin hava durumunu öğrenmek istiyorsanız yapmanız gereken hemen Mini Hava penceresi üzerinde farenin sağ tuşuna basmak.

Yeni Şehir Ekle menüsü seçildiğinde hemen ekrana İstanbul'  un hava durumunu gösteren  yeni bir Mini Hava pencersi açılır. Bu pencerede istediğiniz şehrin hava durumunu göstermek için yukarıda anlatılan kısımları tekrar edebilirsiniz.

Unutmadan Mini Hava her açıldığında tüm şehirler otomatik olarak açılır. Eğer bir pencereyi tamamen kaldırmak isterseniz pencere üzerinde sağ tuşa basıp Kaldır menüsünü seçmeniz yeterlidir.

Şimdilik anlatabileceklerim bu kadar . Hemen Mini Hava' yı indirebileceğiniz adresi vereyim:

Mini Hava İNDİR:

minihava-setup.rar [297 KB]

NOT

Mini Hava tamamen ücretsizdir. Serbestçe kopyalanabilir, çoğaltılabilir ve dağıtılabilir.  Fakat bu proje açık kaynak kodlu değildir. Web sitesine gelir olması amacıyla projenin kaynak kodu ücret karşılığı dağıtılmaktadır.